د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق مدیره پلاوي لومړي مرستیال ښاغلي محمد یونس مهمند د اتاق خدماتي مرستیال ښاغلي نصیر احمد عرب، د بلخ اتاق سرپرست ښاغلي اسدالله اسدي، د فاریاب د سوداګرۍ او پانګونې اتاق رئیس ښاغلي سید محمد فرید هاشمي، د سوداګرۍ او صنعت وزارت سلاکار ښاغلي معراج الدین پرهیز، د بلخ اتاق سلاکار ښاغلي اجمل قادري، د بلخ ولایتي اتاق اجرائیوي آمر ښاغلي احمد شکیب اکبري او یو شمیر سوداګرو او پانګوالو په ملتیا د بلخ والي ښاغلي مولوي محمد داود مزمل سره د لیدنې په ترڅ کې، د ګډو همکاریو او سوداګرو ستونزو په اړه خبرې اترې وکړې.
 
ښاغلي مهمند د سوداګرو ستونزو حل برخه کې د بلخ والي له هڅو ستاینې کولو ترڅنګ، په ټولنه کې د سوداګرو او پانګوالو رول او ښې حکومتدارۍ په اړه خبرې وکړې.
نوموړي د بلخ ولایت له سیمه ایز حکومت څخه وغوښتل چې د سوداګرو ستونزو حل برخه کې کوټلي ګامونه پورته او لازمې اسانتیاوې ورته رامنځته کړي.
 
ښاغلي مهمند د بلخ ولایت اقتصادي ودې او سوداګرو ستونزو حل په موخه، په یاد ولایت کې د عالي اقتصادي شورا یوې اقتصادي کمېټې د جوړیدو غوښتنه وکړه او د یاد ولایت مقام هم د هغه غوښتنه تائید کړه.
ښاغلي نصیر احمد عرب د فرصت طلبه خلکو لخوا په سوداګرو د باطلو دعوو په اړه خبرې وکړې او له حکومت څخه يې وغوښتل چې د ورته موضوعګانو مخنیوي برخه کې لازم ګامونه پورته کړي.
 
ښاغلي اسدي د بلخ ولایت په عدلي او قضايې ارګانونو کې د سوداګرو ستونزو په اړه خبرې او د حکومت څخه يې وغوښتل چې په عدلي او قضايې ارګانونو کې د سوداګرو ستونزو ته د پای ټکی کیږدي.
د بلخ والي ښاغلي محمد داود مزمل د اتاق د مشرتابه پلاوي او سوداګرو هرکلي کولو ترڅنګ، د سوداګرو شته ستونزو ته د حل لارو پیداکولو څخه ډاډ ورکړ او ژمنه يې وکړه چې د سوداګرو ستونزو ته د پای ټکي کیښودو برخه کې به د یاد ولایت مشرتابه خپلې هیڅ ډول مرستې ونه سپموي.

د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق مدیره پلاوي سوداګرۍ مرستیال ښاغلي خیرالدین مایل احمدي، د بلخ د سوداګرۍ او پانګونې اتاق سرپرست ښاغلي اسدالله اسدي، د یاد اتاق اجرائیه آمر ښاغلي احمد شکیب اکبري، د یاد اتاق سلاکار ښاغلي حاجي اجمل قادري، د کانونو او صنایعو اتاق رئیس ښاغلي امام الدین سنايي زاده، د بلخ ولایت مستوفي او یو شمیر سوداګرو په ملتیا د ریاست الوزرا اقتصادي معاونیت لیږل شوي پلاوي سره چې د اقتصادي معاونیت سلاکار، د ماليې وزارت د څیړنې رئیس، د ګمرکونو عمومي ریاست مرستیال او د ماليې وزارت د قوانینو د تطبیق رئیس پکې ګډون درلود د بلخ ولایت په اتاق کې د لیدنې په ترڅ کې، د خصوصي سکتور د ستونزو په اړه خبرې وکړې.

ښاغلي خیرالدین مایل احمدي میلمنو ته د ښه راغلاست ویلو او د سوداګرو ټولنې څخه د حکومت د همیشني ملاتړ ستایلو وروسته د سوداګرو ستونزو لکه: د بانکونو څخه د سوداګرو د معلوماتو او سټیټمنټونو وتنې، د مستوفیت په واسطه د شرکتونو د څیړنې ستونزو، د سوداګرۍ او صنعت وزارت لخوا د مرستې صندوق جوړول په داسی حال کې چې سوداګر د محصول او ماليې سربیره په ډیرو نورو نومونو هم پیسې ادا کوي، په ګمرکونو د اسنادو د طی مراحل پروسې اوږدوالي او نورو هغو ستونزو په اړه چې سوداګرو یاد اتاق ته راجع کړې وې، په مفصل ډول خبرې وکړې او د پای ټکي کیښودو په موخه يې ورته یو شمیر حل لارې هم وړاندیز کړې.

ورپسې ښاغلي اسدي د صادراتی توکو د اسنادو د طی مراحل پروسې اوږدوالي، د څیړنې ستونزو او د شرکت د جواز نوي کولو  پروسې اوږدوالي او د اړوندو شرکتونو د عدم مسؤلیت ستونزو په اړه خبرې وکړې او زیاته يې کړه چې، هر سوداګریز شرکت خپل جلا حقوقي ځای لري او د یو شرکت باقیداري نه باید د بل شرکت څخه ادا کړی شي.
نوموړي همدارنګه، د هېواد د ملي ګټو په پام کې نیولو سره، د مالیې وزارت د قوانینو او طرزالعملونو د کره کتنې غوښتنه وکړه.

د ناستې په جریان کې هر سوداګر خپلې ستونزې مطرح او د ستونزو د حل په موخه آزاد بحث ترسره شو. لیږل شوي پلاوي د ستونزو اوریدو وروسته وویل چې په ګمرکونو کې شته ستونزو او د ډیټابیس بیو په اړه لازم ګامونه پورته کړی شوي او ډیر ژر به ستونزو ته د حل لارې چارې او سوداګرو ته لازمې آسانتیاوې رامنځته کړې شي.

د کورنیو تولیداتو او علم ګډون ننداتون د بلخ د سوداګرۍ او پانګونې اتاق په مټ او د کار نړیوال سازمان (ILO) په ملاتړ د مزار شریف په ښار کې د دری ورځو لپاره په لاره واچول شو.
 
د دغه نندارتون د پرانستې په مراسمو کې د بلخ ولایتي اتاق مشرتابه، د شخړو حل کمېټې رئیس ښاغلي اسدالله اسدي، د بلخ ولایتي اتاق اجرائیه آمر ښاغلي احمد شکیب اکبري، د بلخ ولایت دولتي ادارو ریسانو، په آسیا کې د کار نړیوال سازمان د سیمه ایز دفتر رېسې آغلې چیهوکو اسادا میاکاوا، په افغانستان کې د کار نړیوال سازمان رئیس ښاغلي رامین بهزاد، ملي سوداګرو، صنعت کارانو او پانګه اچونکو ګډون درلود.
 
ښاغلي اسدالله اسدي وویل، دا ډول نندارتونونه په لاره اچول د کورنیو تولیداتو د پیژندنې، د معلوماتو د تبادلې، د نووښتونو د رامنځته کولو او د کورنیو تولیداتو څخه د ګټې اخیستنې رواج کولو سبب ګرځي.
ښاغلي اسدي زیاته کړه چې د بلخ ولایتي اتاق تل هڅه کوي چې ورته نندارتونونه په لار واچوي څو د کورنیو تولیداتو د ودې لپاره زمینه برابره شي.
 
آغلې میکاوا د بلخ ولایتي اتاق په واسطه د دا ډول نندارتونونو د په لاره اچولو هرکلی وکړ او د افغانستان خلکو لپاره يي د کار زمینې برابرولو برخه کې د کار نړیوال سازمان د دوامدارې همکارۍ ډاډ ورکړ.
 
د یادونې وړ ده چې، یاد نندارتون ۷۰ غرفې لري چې له دی جملې څخه په ۳۵ غرفو کې سوداګرو میرمنو خپلې سوداګریز توکي نندارې ایښودي دي. او په پاتې نورو غرفو کې سوداګرو او صنعت کارانو خپل تولیدات لکه: کرنیزې محصولات،ماشین آلات، کوچنۍ او منځنۍ صنایع، زینتي توکي او لاسي صنایع نندارې ته ایښودي دي.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق مدیره پلاوي غړیو هر یو ښاغلي خان جان الکوزي او عصمت الله وردګ، د عامل پلاوي مالي او اداري مرستیال ښاغلي میرویس هوتک او د مرکزي اتاق یو شمیر نورو مسؤلینو هرات ولایت ته د خپل کاري سفر په ترڅ کې، د هرات ولایتي اتاق د کړنو د څارنې او ارزونې ترڅنګ، د یاد اتاق د مشرتابه او عامل پلاوو له کارکونکو سره لیدنه ترسره کړه او د دوی د شته ستونزو او ننګونو په اړه خبرې اترې وکړې.
 
د هرات ولایت د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د مدیره پلاوي رئیس ښاغلي محمد یونس قاضي زاده د دغه ولایت د سوداګرو او پانګوالو ستونزې د مرکزي اتاق له مشرتابه سره شریکې کړې او وې ویل: د مالیې وزارت د وروستۍ پرېکړې له مخې د هرات ولایت د لویو مالیه ورکوونکو مالیاتي اسناد دې د بیا کتنې لپاره مرکز ته ولیږل شي، دې مسئلې ډېر وخت ضایع کړی او لویې ستونزې یې رامنځ ته کړې دي، موږ غواړو چې د لویو شرکتونو مالیاتي اسناد د هرات ولایت دننه تر څیړنې لاندی ونیول شي.
 
د هرات ولایتي اتاق اجرایئوي آمر ښاغلي محمد یوسف امین د تیر کال په ترڅ کې د خصوصي سکتور لپاره د دې اتاق د فعالیتونو او خدمتونو په اړه خپل راپور وړاندې کړ.
د هرات ولایتي اتاق د مسوولینو د راپورونو، ستونزو او وړاندیزونو له اورېدلو وروسته د مرکزي اتاق د مدیره پلاوي غړي ښاغلي خانجان الکوزي خبرې وکړې او ویې ویل: د هرات ولایت د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د سوداګرو او پانګوالو لپاره د پام وړ خدمتونه ترسره کړي دي.
 
نوموړي د لویو شرکتونو د مالیاتي اسنادو د څیړنې په برخه کې د ستونزو په اړه وویل: "موږ به دا موضوع د حکومت له اقتصادي کمېسیون سره شریکه کړو، څو معقول حل ورته ولټول شي."
د مرکزي اتاق د مدیره پلاوي غړیو د هرات ولایتي اتاق عامل پلاوي مسؤلینو ته لازمې او واضحه لارښوونې وکړې څو د هرات ولایتي اتاق د ستونزو د حل په برخه کې جدي پاملرنه وکړي.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق لومړي مرستیال ښاغلي محمد یونس مهمند او د عامل پلاوي مالي او اداري مرستیال ښاغلي میرویس هوتک د سپین بولدک ولسوالۍ ته د یوه کاري سفر په ترڅ کې د یادې ولسوالۍ د مدیره پلاوي او دولتي چارواکو سره، په جلا جلا لیدنو کې د خصوصي سکتور د ستونزو او حل لارو په اړه خبرې وکړې.
 
ښاغلي مهمند او ورسره ټیم یې په هغه غونډه کې چې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د مدیره پلاوي غړي ضیاالدین اڅکزي، د بولدک اتاق رئیس محمد صدیق صدیقي، د یاد اتاق لومړي مرستیال عبدالحی جزا، سوداګریز مرستیال محمد شفیق اڅکزي، د دارالانشاء رئیس حافظ عبدالکریم، د بولدک د سوداګرۍ اتاق د مدیره پلاوي نورو غړو او همدارنګه د سوداګرو او د اتحادیو له مشرانو سره وکتل او د هغوی د ستونزو او وړاندیزونو له اورېدلو وروسته یې ژمنه وکړه چې د سپین بولدک ولسوالی د دولتی مسولینو سره به د دوی ستونزې شریکې او د له منځه وړلو برخه کې به يې کوټلي ګامونه پورته کړي.
 
همدارنګه ښاغلي مهمند، د بولدک اتاق مشرتابه پلاوي، سوداګرو او پانګه والو د بولدک ولسوال ښاغلي ملا آغا، ښاروال قاري رحمت الله مسافر او د سپین بولدک والسوالۍ امنیه قوماندان ښاغلي محمود مولوي سره ناسته وکړه.
 
ښاغلي مهمند د کندهار له والي ښاغلي محمد یوسف وفا څخه په دې ولایت کې له سوداګرو او پانګوالو سره د ښې همکارۍ او د سوداګرۍ او پانګونې په برخه کې یې د اسانتیاوو برابرولو له امله مننه وکړه او د سپین بولدک سوداګریز او ټرانزیټي ارزښت ته په اشارې کولو سره، يي د دوی ستونزې د ولسوالۍ د چارواکو سره شریکې او د حل په برخه کې يي د هغوی د همکارۍ غوښتنه وکړه.
 
د سپين بولدک ولسوالۍ مسؤلينو د سوداګرۍ او پانګونې اتاق مشرتابه ته د ښه راغلاست ويلو ترڅنګ ژمنه وکړه، چې د سوداګرو د ستونزو په حل او د لا زياتو اسانتياوو په رامنځته کولو کې به همکاري کوي.
د دغه سفر په ترڅ کې د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د سپین بولدک له یو شمېر تولیدي فابریکو څخه لیدنه وکړه، د هغوی ستونزې او وړاندیزونه یې واورېدل او د ستونزو د حل په موخه یې له اړوندو ادارو سره د اتاق د هر ډول همکارۍ ژمنه وکړه.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق مدیره پلاوي لومړي مرستیال ښاغلي محمد یونس مهمند، د کندهار والي ښاغلي محمد یوسف وفا، د علماوو د شورا رئیس ښاغلي مولوي حبیب الله آغا صاحب، د ماليې وزارت د ګمرکونو او عوایدو عمومي رئیس ښاغلي انجنیر محمد معراج، د مرکزي اتاق د نفتو کمېټې رئیس او مدیره پلاوي غړي ښاغلي جان آقا صادقي، د کندهار سوداګرۍ او پانګونې اتاق رئیس ښاغلي محمد صدیق مهمند، د ولایتي اتاقونو رئیسانو او د هېواد د سویل او لویدیځ حوزو سوداګرو په دی غونډه کې چې د کندهار د سوداګرۍ او پانګونې اتاق په آسمان تالار کې جوړه شوې وه، ګډون وکړ.
 
په ښاغلي محمد صدیق مهمند د دې غونډې ګډونوالو ته د ښه راغلاست ترڅنګ د سوداګرۍ او پانګونې د ودې په اړه خبرې وکړې او په راتلونکي کې یې د لا زیاتو پانګونو لپاره د سوداګرو او پانګوالو د چمتووالي ډاډ ورکړ. نوموړي له دولتي چارواکو وغوښتل، چې د هېواد پانګوالو ته په ځانګړې توګه د صنعتي فابريکو ته د برېښنا رسولو په برخه کې لا زيات فرصتونه او اسانتياوې برابرې کړي.
 
ښاغلي محمد یوسف وفا د هېواد په سختو شرایطو کې د خصوصي سکتور د خدمتونو د قدردانۍ ترڅنګ د سوداګرو او پانګوالو د امنیت د تامین په برخه کې د دولت مسؤليت یاد کړ او له دوی څخه یې وغوښتل چې له شته فرصتونو څخه په ګټې اخیستلو سره زیاته پانګونه وکړي، د اقتصادي ودې لامل شي او په هیواد کې د کار زمینه برابره کړي.
 
ښاغلي مهمند د دې غونډې د جوړیدو موخه څرګنده کړه او زیاته یې کړه: موږ غواړو چې افغانستان په راتلونکي کې د سیمې په کچه د یوه معیاري او پرمختللې سوداګرۍ شاهد وي.
هغه ټینګار وکړ، کله چې د هېواد په یوه ګمرک کې سوداګریز توکي محصول کیږي، د نورو ولایتونو په ګمرکونو کې باید د دوی لپاره کومه ستونزه رامنځته نه کړی شي.
ښاغلي مهمند د سوداګرۍ پر وړاندې شته ننګونو او د سوداګرو ستونزو ته په اشارې سره وویل: زموږ سوداګر او پانګوال په هېواد کې هر ډول پانګونې ته چمتو دي، خو د پانګونې پر وړاندې شته خنډونه باید لرې شي او د پانګونې لپاره باید لا زیاتې اسانتیاوې په پام کې ونیول شي. نوموړي افغان سوداګرو ته د هند د ویزې د ورکړې او د افغاني تولیداتو لپاره د چین هېواد د ګمرکي اسانتیاوو یادونه وکړه.
 
همدارنګه، د مرکزي اتاق د مدیره پلاوي غړي ښاغلي جان آقا صادقي، د نیمروز ولایتي اتاق رئیس ښاغلي عبیدالله نورزي، د کندهار د صرافانو اتحاديې رئیس ښاغلي قندي آغا، د ایران د تیلو او سون توکو اتحاديې رئیس ښاغلي نوید احمد وفا، د وچې میوې اتحاديې رئیس ښاغلي عبدلاحد صدیقي، د کندهار د صنعت او کانونو اتاق رئیس ښاغلي سید سرور اماني، د کندهار د علماو شورا او ماليې وزارت د ګمرکونو او عوایدو رئیسانو او د هلمند، فراه او ارزګان ولایتونو سوداګرو د معیاري سوداګرۍ، ستونزو حل او اړوندو موضوعګانو په اړه خپل نظرونه څرګند کړل.

مقالات دیگر...