د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د تیلو او ګازو د سکتور د قربانیانو غوښتنو ته د قانوني ځواب ویلو مسله د ولسمشر لومړي مرستیال ښاغلي امرالله صالح سره د یوې غونډې په ترڅ کې مطرح او د دوی د ستونزو د له منځه وړلو غوښتنه يې وکړه.
په دی غونډه کې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د عامل پلاوي سرپرست رئیس ښاغلي شفیق الله عطايې، د قلعه مراد بیک پیښې قربانیانو او د چارو مسؤلینو ګډون درلود.
ښاغلي عطايې د قلعه مراد بیک سیمې اور لیګیدنې په تړاو مالومات وړاند کړل او د تیلو او اوبلن ګاز سکتور د ستونزو د له منځه وړلو او د دی ډول پیښو د تکرار مخنیوي په موخه يې د دوی غوښتنې په لاندی ډول مطرح کړی:
• وروسته له دی چې واردوونکي خپل محصول او لګښتونه د ماليې، ټرانسپورټ، عامه ګټو وزارتونو او ښاروالۍ ته تادیه کړي او په ګمرک کې طی مراحل بشپړ کړي، نو ګرځنده ګمرک، پولیس یا نور فکټورونه نه باید سوداګرو ته ستونزې راولاړی کړي. د ګمرک مسؤلین باید د ګمرکي تصفیې سند د رسمي سند په توګه ومني او سوداګریزو توکو د اسانه ترافیک په برخه کې همکاري وکړي.
• د نورې نړۍ د تجربو نه په ګټې اخیستنې سره، د تیلو او اوبلن ګاز ټانکرونه باید په داسې ځایونه کې تم کړی شي چې د خوندیتوب په وسایلو باندی مجهز وي.
• ددی پیښې قربانیان د خپلو زیانونو د جبران غوښتنه کوي.
ښاغلي صالح د مراد بیک سیمي اور لګیدنې قربانیانو سره د خواخوږۍ کولو او د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د رغوونکو وړاندیزونو اوریدلو وروسته، لارښوونه وکړه چې د زیان د جبران په موخه دی ددی قربانیانو ضروري اسناد ترتیب کړی شي ترڅو د منظورۍ په موخه د جمهوري ریاست عالي مقام ته وړاند کړی شي.
ښاغلي صالح قربانیانو ته د جبران ورکولو په برخه کې د خپلې هر ډول همکارۍ ژمنه وکړه.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د دی پیښې قربانیانو د حق غوښتنې پروسه په شدت سره پرمخ بیايې او د پایلو څخه يې ددی پیښې قربانیان او ددی سکتور فعالین په منظم ډول خبروي.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق د اوړو، غوړیو او نورو هغو سوداګرو څخه چې په دی پیښه کې يې زیان موندلی، غواړي چې د قربانیانو لستونه دی ژر تر ژره ترتیب او اتاق ته وسپاري ترڅو د جبران په برخه کې کوټلي ګامونه پورته کړی شي.
د اتاق عمومي رئیس زیاته کړه " سره ددی چي، په اسلام قلعه بندر او نورو ولایتونو کې د اور لګیدنو په اړه د حکومت پخوانیو څیړنو هیڅ کومه پایله نه درلوده، د کابل ښار په قلعه مرادبیک سیمه کې د اور لګیدنې په تړاو هیڅ یو ارګان ځواب ویلو ته چمتو نه دی." هغه زیاته کړه وروسته له هغه چې د هیواد د سوداګرو غږ وانه وریدل شو، دوی اړ شول چې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې اتاق ته لاړ شي او په یوه خبري کنفرانس کې خپل غږ اوچت کړي. هغه ټینګار وکړ چې حکومت باید د سوداګرو د سوداګریزو توکو امنیت تامین کړي، د مختلفو زورواکو مخه ونیسي او د تیلو او مایع ګازو ټانکرونو لپاره جلا تم ځایونه په پام کې ونیسي.
ښاغلي عطايې په مصر کې د افغانستان له سفیر څخه وغوښتل چې د افغانستان د صادراتو اړونده توکي چې د مصر په بازارونو کې ورته تقاضا موجوده ده په ګوته کړي او یا د افغانستان محصولاتو ته ترجیحي تعرفې رامینځته کړي، او د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګریزو او اقتصادي اړیکو پراختیا ته لاره هواره کړي.
ښاغلي احمدیار زیاته کړه چې یو شمیر ادارې داسې دي چې مسایل هيڅ په هغوی پورې اړه نه لري خو بیا هم سوداګرو ته مزاحمت کوي او د پیسو تقاضا تری کوي. برسیره پردی، د درنو جرمنو اداره د مڼو صادرات ودروي. د هغه په وینا، له یو ولایت څخه بل ولایت ته د ګمرک اسناد د باور وړ ندي او د سوداګرو د ځورید سبب ګرځي. هغه حکومتي چارواکو ته خبرداری ورکړ چې که د دوی غوښتنې ونه منل شي ، دوی به خپل لاریون ته دوام ورکړي او په ټول هیواد کې به د نفتي توکو عرضه او خدمات بند کړي.
د غونډې په پيل کې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې مرستيال يونس مهمند وويل، سوداګرو ته د دولت له لوري د اسانتياوو رامنځته کول دوی په هيواد کې پانګونې ته هڅوي او دې برخې ته یې د حکومت د لا ډېرې پاملرنې غوښتنه وکړه.
ښاغلي عطايې وویل "د ډیرو ستونزو سره سره، اتاق د تیر سیستم د تطبیق په برخه کې خپلې ټولې هڅې کړي دي."